Het lijkt alle ingrediënten te hebben voor een goed verhaal. Twee beste vriendinnen achter dezelfde man. Een bedrogen echtgenoot. Een moord uit jaloezie, een parade van alle zeven hoofdzonden. Het is Baantjer, maar dan in het echt. De vermoedens zijn zo duidelijk dat het ontbrekende bewijsmateriaal na een cognac bij Lowietje wel vanzelf zal komen bovendrijven. Maar net zoals bij Baantjer heb ik er geen enkele behoefte aan om te weten hoe dit verhaal afloopt.
Gerateerde romanciers
Ik lijk zo ongeveer de enige te zijn. Journalisten van alle kranten halen hun meest prozaïsche zinnen boven om de gebeurtenissen voor en tijdens de rechtzaak te beschrijven. Stuk voor stuk gerateerde romanciers die eindelijk de kans krijgen om het dramatische verhaal te vertellen dat ze nooit zelf hadden kunnen bedenken.
De parachutemoord krijgt in de Vlaamse kranten bijna evenveel bladzijden als Bart De Wever in Le Soir. De buurvrouwen van de beklaagde worden geïnterviewd, haar kleinste versprekingen worden opgeblazen tot wereldnieuws. Op het internet kunnen we elk halfuur de nieuwe ontwikkelingen volgen en wanneer we dat beu zijn, klikken we daaronder door naar een filmpje waarin een griezelige vrouw bierblikjes platslaat met haar gargantueske boezem.
Vampier van Muizen
Echt nieuw is al die media-aandacht natuurlijk niet. In De Pruimelaarstraat van Louis Van Dievel – een boek waarvoor ik verder geen reclame zal maken omdat dat teveel neigt naar bazenpoeperij – staat te lezen hoe de Gazet Van Mechelen begin jaren zeventig berichtte over het proces van de Vampier van Muizen. De toon van die artikels is even populistisch als die van vandaag: de moorden worden uitgebreid beschreven, de meest saillante details kolommen lang uitgesmeerd. De journalisten kiezen resoluut voor de emo-aanpak en zitten de familie van de slachtoffers dicht op de huid.
Dat is geen onnatuurlijke reactie. Het intrigeert, waartoe een jaloerse mens in staat is. Het maakt ons nieuwsgierig. Maar zijn we niet iets te ver doorgeslagen wanneer Het Belang van Limburg op haar website uitpakt met een poll waarbij bezoekers moeten antwoorden op de vraag: “heeft Els Clottemans de parachute gesaboteerd?” Is er echt een vergadering geweest waarop een professionele redactie dat heeft beslist? Dan hoop ik dat er tenminste lekkere broodjes waren.
Dit proces: een vier
Dit proces is Expeditie Robinson. Het is De Beste Hobbykok van Vlaanderen. Het is het moment waarop we het verschil niet meer zien tussen reality en realiteit. Het enige wat nog ontbreekt is dat het publiek per telefoon de strafmaat mag bepalen. “Sms 3212 voor Jean-Marie Dedecker en zijn beproefde methode van castratie middels twee bakstenen.”
Het is compleet onschadelijk om op tv elkaars amateurkookkunsten af te kraken. Het is zelfs heel grappig om elkaars trouwdag te beoordelen en punten af te trekken omdat het jawoord niet oprecht genoeg klonk en er alleen maar kouwe plat te eten viel. Maar er zit iets grondig fout wanneer redacties en consumenten zich collectief gaan verkneukelen over een moord die nog niet eens is bewezen. Het wordt tijd dat we afleren van overal entertainment in te zien. Neen, echt. Sommige dingen zijn bloedserieus.
@Allen: reageren op dit bericht impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums, lees ze dus - mod
28/09/2010 om 12:44
Dit artikel zou me waarempel weer in de journalistiek doen geloven. Volkomen terecht wijst de auteur in feite op de deontologie van de pc-”inktkoolies”.
Ach wat zijn ze gelukkig als ze op een persconderentie een tekst krijgen en die kunnen samenvatten en x europ per regel krijgen. Tot daar toe maar een poll over een moord is er over.Proficiaat en meer van dergelikjke artikels
28/09/2010 om 13:50
Tja… vroeger schudden we eens meewarig het hoofd wanneer Het Laatste Nieuws uitpakte met een moordverhaal. Nu is vrijwel de hele pers in datzelfde bedje ziek. De VRT lijkt zich nog een beetje in te houden, maar toch…
28/09/2010 om 15:32
Groot gelijk. Onschuldig tot het tegendeel bewezen is!
28/09/2010 om 16:14
Wat mij voorel verwondert, is hoe de “correcte” journalisten verwijten maken over wat zij riooljournalistiek noemen. Ze geven lesjes in moraliteit aan hun collega’s, maar tegelijkertijd beseffen ze maar al te goed dat ze niet buiten berichtgeving over zo’n event kunnen. Dus schrijven ze er onrechtstreeks over door analyses te maken over die riooljournalistiek. Zo is tenminste ook hier het thema van de parachutemoord aan bod geweest. Twee vliegen in 1 klap.
Trouwens, wanneer je schrijft: “Het intrigeert, waartoe een jaloerse mens in staat is”, wat zegt dat dan over je objectiviteit in deze? Want wie zegt dat dit een moord is? Wie zegt dat dit een moord uit jaloezie is? En wie zegt dat er een jaloerse mens op de beklaagdenbank zit. In dat ene zinnetje zit al zo ontzettend veel subjectiviteit vervat. Zo zie je maar…. Handen in eigen boezem dus!
28/09/2010 om 17:36
Goh ja, het is nu eenmaal een mediageniek verhaal, en bepaalde media bedienen bepaalde groepen mensen op een bepaalde manier op hun wenken. U zegt het zelf “De Vampier van Muizen” 40 jaar terug, vroeger deed men dat ook al. Much ado about nothing.
Daarom concluderen dat “we” collectief verglijden naar iets ranzigs…, bof elk spreekt voor zichzelf, ik zie me nog niet afglijden naar een niemandsland tussen realiteit en fictief vertier. En ik weet echt wel dat het bloedserieus is. En ik ben verre van alleen. U chargeert dus nodeloos. Wees gerust.
Het interesseert u ook niet hoe dit verhaal afloopt? Awel mij wel. Het proces doet me bv. reflecteren over hoe moeilijk het wel niet moet zijn over dergelijke feiten te oordelen tav een medeburger als jurylid, een zaak waar klaarblijkelijk geen keiharde bewijzen zijn tegen de hoofdverdachte, de beste vriendin van het slachtoffer van deze Griekse tragedie. Trouwens, als je Lowietje kent heb je het grootste deel van de rit al uitgezeten.
En dat het moord betreft lijkt me itt uw mening wél bewezen. Dus het is alleszins geen uitvergroot accident met een parachute.
28/09/2010 om 19:41
Kijk, dat de pers er aandacht aan besteedt vind ik normaal. Ook ik lees/hoor ook liever berichtgeving over zo een rechtzaak, dan een bericht over iets wat gebeurde aan de andere kant van de wereld. Ook ik ben benieuwd naar de gang van de rechtzaak, ook ik wens de bewijzen te zien. Maar een poll over de shuld of onschuld van de verdachte, nog voor de rechtzaak afgesloten is kan niet. Dat er op zo een poll ook maar één persoon “schuldig” aanduidt is in strijd met alles waar de rechtstaat voor staat. Onschuldig tot wanneer de schuld bewezen is. Punt gedaan.
28/09/2010 om 21:23
Tina,
Op geen enkele manier ben ik journalist. Ik ben een even grote buitenstaander als gij.
Verder zitten mijn handen voortdurend zo diep in eigen boezem dat zij er wel mee vergroeid lijken.
Uw,
SFY
28/09/2010 om 23:37
Afkraken van koks onschuldig? Tot er één totaal gekraakt uit het leven stapt…
28/09/2010 om 23:41
Ik kan over die moord maar oordelen aan de hand van wat de media berichten. Maar wat ik daarin lees wijst er op dat het onderzoek niet onbevooroordeeld is gevoerd. Als het klopt dat enkel DNA onderzoek gedaan is in de richting van Els Clottemans, dan is dat een aanfluiting van hoe een onderzoek moet gevoerd worden. “Cui bono?” is een oud, maar nog steeds valabel adagium. Wie kon met één beweging wraak nemen voor maandenlang overspel èn als toemaatje een flinke verzekeringspremie opstrijken? Niet degene die nu terecht staat…
29/09/2010 om 12:59
Wieland,
Die toevoeging “amateur”-kookkunsten is bewust, en precies om het voorbeeld dat je aanhaalt.
29/09/2010 om 13:16
Ik heb dit met plezier gelezen San, dat al ten eerste. En verder kan ik er ongeveer mee akkoord gaan.
Als het journaal en de kranten ons moeten vertellen wat er in de wereld zoal gaande is, dan gebeurt er bijzonder weinig de laatste dagen in die wereld, of wordt er vooral veel vergeten te vertellen.
Wat er wel lijkt te gebeuren is, ten eerste, dat we niet weten wat er gebeurt met Bart De Wever, (en dat er zo nu en dan een politiek randfiguur mag vertellen dat hij/zij dat ook niet weet) maar gelukkig wel weten welke saus we bij de frieten moeten bestellen. En, ten tweede, dat we niet weten of Els Clottemans schuldig is aan moord (bijgevolg al dan niet aan jaloezie) maar wel dat ze om deze of gene redenen een rode trui droeg.
Wat ik in het hele verhaal vooral mis, is hoe het ondertussen met de hond(en) van Laurent gaat.
29/09/2010 om 19:58
De mens is nu eenmaal belust op sensatie. De geschiedenis leert ons dat moorden, processen en strafuitvoeringen ten alle tijde de mensen beroerde. Dat dit nu ook gebeurt inzake de parachutemoord is begrijpelijk, omdat het niet duidelijk is wie de dader is. Er is wel een sterk vermoeden en een veelal maakt de verdachte soms een foutje om de perfecte moord volledig te camoufleren. Maar in dit specifiek geval kan men zelfs het slachtoffer niet uitsluiten.
Ik ben benieuwd hoe de jury eventueel het vermoeden van schuld zal motiveren.
Wat me wel stoort is dat advocaten het publiek ( en ook de jury dus) via het scherm kan manipuleren, zodanig zelfs dat sommigen worden beschouwd als de waarheid in pacht te hebben.
30/09/2010 om 01:29
De media is al langer ziek, verslaafd aan sensatie. Iedere scheet is wereldnieuws, iedere zucht historisch. De leerling tovenaars wanen zich God de vader en menen de waarheid in pacht te hebben. Neutrale berichtgeving bestaat al lang niet meer. Journalistieke deontologie is eind vorige eeuw begraven en vervangen door kijk- en leescijfers.
Echte wereldproblemen zijn saai en te ver van mijn bed, tenzij er enkele sensatiebeelden te tonen zijn. Zelfs de kleine Belgische problemen zijn te complex geworden. Dan maar liever een misdaadroman…
30/09/2010 om 08:49
volledig akkoord. Het wordt écht tijd dat de pers kritisch wordt benaderd. Er is een serieus probleem van betrouwbaarheid en objectiviteit. De pers is immers puur commercie geworden, waar de marketeers constant mee aan de redactietafel zitten. Verder zijn kranten hoe langer hoe meer afhankelijk van allerlei door PR-bureau’s aangeleverde copij. Want onafhankelijke professionele redacties zijn erg duur, en de reklameinkomsten slinken bij alle media. Vroeger wist je nog : dit is een liberale, of een socialistische krant. Wat is er nu nog “liberaal” aan het laatste nieuws ? Een puur bouvelardblad is het geworden. Julius Hoste moet zich wel omdraaien in zijn graf.
En verder maken de marketeers zoals Peter Vandermeersch en andere Desmetten het mooie weer. Hun “kwaliteitspers” is veelal gereduceerd tot het ventileren van de hoogstpersoonlijke opinie van enkele sleuteljournalisten. Informatie en analyse vind je niet erg veel meer, wel een mix van sensatie (kim Gybels, de parachutemoord, de pedofilie in de kerk) en “duiding” vermomd als opiniëring, met als laatste markant wapenfeit het totaal in de grond schrijven van Leterme, buiten alle proporties, en sterk constrasterend met de “promotie” van Di Rupo tot “staatsman”. Het gaat hier dus puur om het creeëren van subjectieve perceptie, en niet om een onderbouwd en gedocumenteerd verhaal. Het is me dus nog altijd totaal onduidelijk op basis van welke feiten beide heren als dusdanig gecatalogeerd werden. Beangstigend.
30/09/2010 om 11:59
Ik ben het er helemaal mee eens. Zowel justitie als de media slaan in deze zaak een modderfiguur en zijn zo diep gevallen, dat ze er nog heel lang zullen over doen om weer uit dat gat te kruipen.
30/09/2010 om 12:02
Leuk opgemerkt.
Waar was Uw scherpe pers- en maatschappijkritische blik tijdens de Danneels-hetze ?
Daar werd (wordt) het proces aan de toog gevoerd, en alle media deden (doen) daar graag aan mee. Verdedigers van Els Clottemans hebben weinig recht op klagen wat dat betreft.
30/09/2010 om 14:05
Ik erger mij dood aan heel die toestand van die parachutemoord. Constant zie ik meermaals per dag nieuwe headlines zowel op de zogezegd betere nieuwssites als op nieuwssites zoals HLN. Wat is nu in hemelsnaam het maatschappelijk belang dat iedereen tot in de details heel dat proces kan volgen? De meeste mensen kennen noch het slachtoffer, noch de dader in het echt. Moet verschrikkelijk zijn voor de familieleden en vrienden van zowel de vermoedelijke dader als van het slachtoffer om daar constant door iedereen mee geconfronteerd te worden. Heel dat privé-leven wordt gewoon voor iedereen openbaar gemaakt. Stel u trouwens eens voor dat zij niet de dader is, maar dat iemand haar erin heeft proberen te luizen? Zij is al publiek veroordeeld nog voor zij door een rechtbank veroordeeld is. Ik ben gek op politieseries zoals Baantjer en Frost enz, maar al die reality tv die over het leed van gewone mensen gaan die hier niet om gevraagd hebben, nee dat hoef ik niet.
01/10/2010 om 08:53
Akkoord met het artikel en in de commentaren is het meeste al gezegd. Drie punten.
De privacy van niemand wordt nog gerespecteerd. Als naam en foto van een verdachte van moord dagelijks gedurende weken in de krant verschijnt dan is die persoon voor zeer velen een moordenaar voor de rest van zijn/ haar leven, wat het resultaat van het strafproces ook is. Namen en foto’s moeten niet in het openbaar verschijnen. Hier is een taak voor de federale BHV politici.
De media vervullen hun taak niet meer. Ze zijn (zeer) partijdig. Daar vraagt niemand om. Of het nu gaat om de Commissie Verwilghen, de Danneels banden of de parachutemoord. Het resultaat is het creëren van onrust, angst, vooroordelen, onredelijke perceptie, collectieve hysterie en haat. Dat gebrek aan ernst doet zich voor in de gehele berichtgeving: politiek, sociaal- economische vraagstukken, strafzaken.
Het assisenproces moet afgeschaft. Wijlen Louis De Lentdecker heeft gelijk: Als ge schuldig zijt is een volksjury beter. Als ge onschuldig zijt, zijn professionele rechters beter.
Één van de redenen voor het voortbestaan van de volksjury zal wel zijn het feit dat de verantwoordelijkheid voor de uitspraak afgeschoven wordt naar de 12 juryleden. Daardoor vermindert het gevaar voor wraak tegen de rechters door de veroordeelde.
01/10/2010 om 19:43
In tegenstelling tot al die andere Assisenzaken waar Vermassen ‘Onbedwingbare Drang’ gepleit heeft en er nog mee wegggekomen is ook vind ik dit wel een interessant proces.
Je hebt hier een geval waar er géén bewijzen of bekentenissen zijn, enkel aanwijzingen. Het is in hier interessanter om HLN te lezen dan De Morgen omdat er in HLN meer gedetailleerde informatie gegeven wordt over wat er allemaal gezegd wordt in de rechtszaal.
En ze is misschien wel schuldig, maar misschien ook niet. Je moet hier toch als rechtsvrezende Belg in geinteresseerd zijn, want misschien sta je zelf ook eens volkomen onschuldig (ik zeg niet dat Clottermans onschuldig is) voor 12 beïnvloedbare mensen die je lot in handen hebben.